عقبماندگی ۱۹.۸ درصدی تولید خودرو در ایران؛ بررسی آمار ۱۱ ماهه ۱۴۰۴
وضعیت تولید خودرو سواری در ایران طی ۱۱ ماه نخست سال ۱۴۰۴
بررسی دادههای رسمی سامانه کدال نشان میدهد سه خودروساز بزرگ کشور شامل ایرانخودرو، سایپا و پارسخودرو در ۱۱ ماهه امسال مجموعاً ۷۳۵ هزار و ۳۳۴ دستگاه خودروی سواری تولید کردهاند. این رقم نسبت به بازه مشابه سال گذشته، یعنی ۸۰۹ هزار و ۹۶۸ دستگاه، افتی معادل ۷۴ هزار و ۶۳۴ دستگاه یا ۹.۲ درصد را نشان میدهد.
کاهش تیراژ در شرایطی اتفاق افتاده که وزارت صنعت، معدن و تجارت تولید یکمیلیون دستگاه خودرو سواری را برای امسال به عنوان هدف تعیین کرده بود؛ رقمی که دستیابی به آن نیازمند متوسط تولید ۸۳ هزار و ۳۳۳ دستگاه در ماه بود. با این حال میانگین عملکرد واقعی خودروسازان در این بازه ۶۶ هزار و ۸۴۸ دستگاه در ماه بوده است.
عقبماندگی از برنامه وزارت صمت
در صورتی که روند تولید مطابق هدفگذاری وزارت صمت پیش میرفت، مجموع تیراژ خودروهای سواری تا پایان ماه یازدهم باید به ۹۱۶ هزار و ۶۶۳ دستگاه میرسید، اما آمار واقعی ۱۸۱ هزار و ۳۲۹ دستگاه کمتر است. این فاصله معادل ۱۹.۸ درصد عقبماندگی از برنامه تولید سالانه است. چنین شکافی نشاندهنده چالشهای ساختاری در زنجیره تأمین، محدودیتهای مالی و نوسانهای توان تولیدی است که طی سال جاری خود را بهصورت افت مستمر تیراژ نشان دادهاند.
عملکرد تفکیکی سه خودروساز اصلی
تحلیل جزئیتر آمار نشان میدهد روند تولید در میان سه خودروساز بزرگ کشور تفاوت محسوسی دارد:
ایرانخودرو:
- مجموع تولید در ۱۱ ماه نخست سال: ۵۳۳٬۴۴۹ دستگاه
- مدت مشابه سال گذشته: ۴۷۷٬۶۵۱ دستگاه
- تغییر نسبت به سال قبل: رشد ۵۵٬۷۹۸ دستگاه معادل ۱۱.۷ درصد افزایش
سایپا:
- مجموع تولید در ۱۱ ماه نخست سال: ۱۴۹٬۵۶۳ دستگاه
- مدت مشابه پارسال: ۲۳۷٬۳۸۷ دستگاه
- تغییر نسبت به سال قبل: افت ۸۷٬۸۲۴ دستگاه معادل کاهش ۳۷ درصدی
پارسخودرو:
- مجموع تولید در ۱۱ ماه نخست سال: ۵۲٬۳۲۲ دستگاه
- مدت مشابه پارسال: ۹۴٬۹۳۰ دستگاه
- تغییر نسبت به سال قبل: افت ۴۲٬۶۰۸ دستگاه معادل ۴۴.۹ درصد کاهش
جدول مقایسه تیراژ تولید سه خودروساز بزرگ کشور در ۱۱ ماهه امسال و پارسال
| نام خودروساز | تولید امسال (دستگاه) | تولید پارسال (دستگاه) | میزان تغییر | درصد تغییر |
|---|---|---|---|---|
| ایرانخودرو | ۵۳۳٬۴۴۹ | ۴۷۷٬۶۵۱ | +۵۵٬۷۹۸ | +۱۱.۷٪ |
| سایپا | ۱۴۹٬۵۶۳ | ۲۳۷٬۳۸۷ | -۸۷٬۸۲۴ | -۳۷٪ |
| پارسخودرو | ۵۲٬۳۲۲ | ۹۴٬۹۳۰ | -۴۲٬۶۰۸ | -۴۴.۹٪ |
تحلیل تغییرات ماهانه تولید
در بهمنماه، مجموع تولید خودروهای سواری به ۶۵٬۶۴۸ دستگاه رسید، در حالیکه رقم مشابه در دیماه ۶۳٬۹۰۲ دستگاه بود. این دادهها از رشد ۲.۷ درصدی تولید ماهانه معادل ۱٬۷۴۶ دستگاه حکایت دارند. با وجود افزایش جزئی در ماه پایانی، روند کلی تولید طی سال ۱۴۰۲ همچنان زیر سطح انتظارات سیاستگذاران قرار دارد و امکان جبران فاصله آماری تا پایان سال تقریباً از بین رفته است.
جمعبندی
بر پایه دادههای رسمی، عملکرد خودروسازان داخلی در سال جاری با وجود رشد نسبی تولید ایرانخودرو، به دلیل افت شدید تیراژ سایپا و پارسخودرو، به هدف تعیینشده وزارت صمت نرسیده است. عقبماندگی نزدیک به ۲۰ درصدی و افت کلی ۹.۲ درصدی نسبت به سال گذشته نشان میدهد صنعت خودرو ایران همچنان با مسائلی چون ناپایداری تولید، وابستگی به قطعات وارداتی و فشارهای مالی روبهرو است. کارشناسان معتقدند اصلاح ساختار تأمین و پرداخت بدهیهای انباشته زنجیره تولید میتواند در سال آینده به بهبود نسبی تیراژ و کاهش این عقبماندگی منجر شود.

دیدگاه بگذارید
اولین نفر باشید که دیدگاه خود را می نویسد