گروگانگیری قیمت خودرو در پارکینگ‌ها

پنجشنبه 1 خرداد 99 ساعت 12:18
گروگانگیری قیمت خودرو در پارکینگ‌ها

با افزایش قیمت خودرو، موضوع احتکار مجدداً مطرح شده و پارکینگ‌های احتکار خودرو یکی یکی پیدا می‌شوند؛ در این بین البته پر بودن پارکینگ خودروسازها هم خبرساز شده است.

دو روز پیش وزارت صنعت هرگونه دپو و نگهداری خودروی فاقد پلاک در پارکینگ‌ها را مصداق احتکار دانست و اعلام کرد که با محتکران برابر دستور قضائی برخورد خواهد شد.

در همین رابطه رئیس پلیس امنیت عمومی پایتخت هم در حالی از شهروندان خواست تا در صورت اطلاع از این گونه پارکینگ‌ها مراتب را از طریق سامانه 110 به پلیس اطلاع دهند. این در حالی است که معاون وزیر صنعت اعلام کرده که مسوولیت ناشی از تحویل خودروی بدون پلاک با خودروسازان خواهد بود.

این فراخوان موجب شد تا در روزهای اخیر 640 دستگاه خودرو در سطح پایتخت، 79 دستگاه خودرو احتکارشده فاقد پلاک از پارکینگی در حوالی یافت‌آباد، بیش از 180 دستگاه خودروی سواری فاقد پلاک و مظنون به احتکار از چند انبار و یک انبار در شهرستان‌های فارس و 73 دستگاه خودرو در حیاط دو منزل در لارستان و غیره کشف شود.

رئیس اتحادیه نمایشگاه داران خودروی پایتخت هم گفته که عده‌ای محتکر که در ماه‌های اخیر خودروها را به قصد سرمایه‌گذاری در پارکینگ‌ها جمع کرده بودند، مرتب به دنبال تحریک مصرف‌کنندگان برای فروش خودروهایشان بودند، اما این روزها خودروهای احتکار شده یکی یکی در حال رو شدن است و باید شفاف سازی شود که صاحبان آنها چه کسانی هستند؟

«سعید موتمنی» تاکید کرده که اگر در ماه‌های اخیر سقف قیمتی بر خودروها اعمال می‌شد، شاهد ظهور محتکران یا سرمایه‌گذاران خودرو نبودیم و این در حالی است که پیش بینی می‌شود تعداد بسیار زیادی خودرو در پارکینگ خانه‌ها احتکار شده باشد.

البته این اولین بار نیست که موضوع احتکار خودرو مطرح می‌شود. پیش از این هم هربار شاهد نوسانات بزرگ در بازار خودرو بوده‌ایم، ‌سر و کله محتکران و انبارهای پر از خودرو هم پیدا می‌شد تا با قیمت‌سازی در بازار سود بیشتری نصیب خود کنند.

در این زمینه یک نمایشگاه‌دار به ایرنا گفته که برای فعالان این صنف که مطابق قانون تجارت به این فعالیت اشتغال دارند، نرخ کارمزدی به ازای فعالیت خرید و فروش در نظر گرفته می‌شود، اما برای افرادی که تعداد زیادی خودرو احتکار کرده‌اند قانونی تعریف نشده و خودروی خود را به هر قیمتی می‌فروشند.

به عقیده کارشناسان، فرمول قیمت بازاری خودرو 10 درصد بالای قیمت فاکتور شده کارخانه‌ای، طرح خوبی است که باید پیشتر از اینها اجرایی می‌شد.

اما شائبه احتکار تنها محدود به انبارهای کوچک و بزرگ در گوشه و کنار ایران نمی‌شود.

در این بین انگشت اتهام حتی به سمت خود خودروسازان هم گرفته شده چون در روزهای گذشته تصاویری از انبارهای پر از خودرو در جاده مخصوص در شبکه‌های اجتماعی دست به دست می‌شود. 

مدیرعامل ایران خودرو اما با تاکید بر اینکه تدابیر جدید وزارت صنعت، رفع موانع موجود و با افزایش عرضه خودرو به بازار دیگر شاهد فعالیت‌های دلال‌گونه نخواهیم بود، درباره دپوی خودروهای بدون پلاک، گفته بود که هیچ خودرویی حق خارج شدن از نمایندگی یا خودروسازی بدون پلاک را ندارد، خودروهایی که در نمایندگی تحویل مشتری می‌شود به طور قطع دارای پلاک هستند.

مقیمی با رد شائبه هر گونه احتکار و با اشاره به انتشار عکس‌های هوایی از پارکینگ‌های خودروسازان در فضای مجازی، اعلام کرده بود که بعضی از خودروها دارای کسری تک قطعه هستند که با ترخیص کالا از گمرگ، این خودروها تکمیل و به مشتریان تحویل داده خواهند شد.

دومین خودروساز بزرگ ایران یعنی سایپا هم مقصر پارکینگ‌های پر از خودرو را کسری قطعاتی می‌داند که به دلیل تحریم امکان دسترسی به آنها وجود ندارد.

معاون برنامه‌ریزی جامع تولید شرکت خودروسازی سایپا در این زمینه گفته که خودروهایی که در پارکینگ‌های سایپا پارک و تصاویر آن منتشر شده، کمبود قطعه دارند که 92 درصد آن مربوط به کاتالیست است و امکان تجاری‌سازی و تحویل آنها به مشتریان وجود ندارد.

«مسعود پروین» در مورد دیگر نواقص خودروهای پارک شده در پارکینگ‌های سایپا، به بعضی قطعات پیشرفته وارداتی مانند ECU و ACU اشاره کرده است. به گفته پروین، اساس زیرمجموعه‌های الکترونیکی این قطعات که دارای فناوری پیشرفته است از خارج از کشور وارد می‌شود و واردات این قطعات هم به خاطر محدودیت‌ها به خصوص شیوع کرونا با کاهش قابل توجهی مواجه شده است.

وجود نقدینگی سرگردان

«امرالله امینی» عضو هیات علمی دانشکده اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی پیش از این در این زمینه مقصر را نقدینگی سرگردانی عنوان کرده بود که هر بار در بازاری خودنمایی می‌کند. امروز که نقدینگی به طور سرگردان دست یک‌سری افراد وجود دارد، قیمت‌های نامتعارف خودروها دیگر عجیب و غریب نیست.

وی، بخش عمده‌ای از مسائل این چنینی را مربوط به ضعف ساختار مدیریت به خصوص ضعف وزارت صنعت و همچنین ضعف سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو) مربوط می‌داند و می‌گوید: بخشی دیگر هم مربوط به تحریم‌ها، مسائل ارزی و سفته‌بازی سفته بازان است.

وی تاکید کرده که خودروسازان هم در این زمینه مقصرند و با کم کردن میزان عرضه، به دنبال افزایش قیمت هستند و وقتی خودروسازان بزرگ کشور حالت انحصاری پیدا کرده‌اند، چنین وضعیتی دور از ذهن نیست. حتی اجازه ورود خودروهای کلاس کوچک خارجی به بهانه نبود ارز داده نمی‌شود، در حالی که خودروهای دست دوم خارجی کیفیتی به مراتب بهتر از خودروهای صفر کیلومتر داخلی دارند.

قیمت‌گذرای دستوری، سرمنشأ مشکلات

«امیرحسن کاکایی» استاد دانشگاه اما نظری مخالف دارد. وی گرفتن انگشت اتهام احتکار خودرو به سمت خودروسازان با وجود تعداد زیاد دستگاه‌های نظارتی را تعجب‌آور می‌داند و معتقد است که از سال پیش هم 200 هزار دستگاه خودروی ناقص مانده در پارکینگ خودروسازان وجود داشته است.

کاکایی  به حکم صادره برای «سلطان خودرو» اشاره کرده و گفت که هرچند سلطان خودرو با 6 هزار و 700 دستگاه خودرو دستگیر شده، اما حقیقت این است که حق مالکیت در کشورمان به رسمیت شناخته شده و صرف داشتن این تعداد خودرو جرم نیست؛ البته در این زمینه باید حقوق دانان اعلام نظر کنند.

کاکایی، به دپوی تعداد زیادی خودرو از طرف نمایشگاه‌داران خودرو اشاره کرد که شغلشان همین است و محتکر نیستند، بلکه فروشنده، دلال یا سرمایه گذار هستند و اینها جرم نیست.

وی، مطرح شدن دوباره مسائلی از این دست در جامعه را نوعی «فرافکنی»‌ برشمرد که حتی باعث فراری دادن سرمایه گذاران واقعی می‌شود و ادامه داد: تا چند وقت پیش این افراد محتکر محسوب نمی‌شدند و بدتر اینکه این موضوع کم‌کم به داخل خانه‌های مردم کشیده شده و افراد نسبت به همسایگان خود بدبین می‌شوند.

این کارشناس صنعت خودرو یادآوری ‌کرد:‌ اصل ماجرا از تحریم‌ها نشات می‌گیرد، موضوعی که صنعت خودرو را دچار دردسر کرد و اختیاری در آن نداریم.

وی گفت: سپس، اشتباهاتی در گمرکات رخ داد که منجر به تنش‌هایی شد و پس از آن با دادن ارز 4200 تومانی، قیمت‌گذاری غلط خودروها به مشکلات موجود افزود.

کاکایی تاکیدکرد: ‌نتیجه این سیاست‌گذاری‌های غلط، زیان بیش از 40 هزار میلیارد تومانی خودروسازان، کاهش توان تولید آنها و آشفته بازار کنونی خودرو با قیمت‌های عجیب و غریب است و اکنون که دو ماه از سال اخیر تخصیص ندادن ارز به خودروساز و قطعه ساز، مشکلات را دوچندان کرده است.

وی افزود:‌ اینجاست که برخی موضوع واردات خودرو را به عنوان راه حل پیش می‌کشند که صنعت خودروسازی را بیش از پیش ضعیف خواهد کرد.

استاد گروه مهندسی خودروی دانشگاه علم و صنعت اضافه‌کرد:‌ محدودیت ارز موجب می‌شود صنعت خودروسازی به دنبال برنامه‌های ارتقای داخلی‌سازی و کاهش نیاز به ارز حرکت کند و تقویت نهضت داخلی سازی هم سرمایه گذاری می‌خواهد، اما حقیقت این است که با قیمت‌گذاری‌های دستوری و زیاندهی خودروسازان، کسی به دنبال سرمایه گذاری در این صنعت نمی‌رود.

وی با اشاره به تولید نزدیک به 800 هزار دستگاه خودرو در سال اخیر در کشور، نیاز واقعی بازار را نزدیک به یک میلیون و 200 هزار دستگاه برشمرد که به تعداد بسیار بیشتر از آن «تقاضای کاذب» وجود دارد.

کاکایی یادآور شد: با این شیوه قیمت‌گذاری، افراد زیادی برای ثبت نام خودرو اقدام می‌کنند چون می‌دانند که با هر خرید سود می‌برند، حال که نرخ سود بانک‌ها هم کاهش یافته، هجوم برای خرید خودرو بیشتر نیز می‌شود.

به گفته این کارشناس صنعت خودرو، بگیر و ببندها در بخش خودرو هر چند در کوتاه مدت به آرامش بازار کمک می‌کند، اما وقتی چند مدیر توانمند و باسابقه خودروسازی‌ها دستگیر می‌شوند، دیگر مدیران می‌ترسند و کنار می‌کشند.

وی تاکید کرد:‌ با قیمت‌گذاری‌های دستوری شورای رقابت، علاوه بر اینکه خودروسازان ضرر می‌کنند، مصرف‌کنندگان واقعی هم به خودرو نمی‌رسند.

کاکایی به راهکار قرعه‌کشی خودرو هم انتقاد کرد و گفت: این شیوه کار را بدتر خواهد کرد، چون افراد با علم به سود کردن در صورت خرید، برای امتحان کردن شانس خود وارد کارزار خرید می‌شوند.

وی اظهارداشت: همه این مطالب حاکی از چند حلقه مکمل «دور باطل»‌ است که چند سالی است دامان صنعت خودروسازی کشور را گرفته و هر روز آن را به ورطه ورشکستگی نزدیک‌تر می‌کند.

ایرنا

تازه ترين اخبار

دیدگاه بگذارید

اولین نفر باشید که دیدگاه خود را می نویسد

avatar